Witlof kweken in de moestuin

Inleiding

Witlof is een bijzondere groente omdat hij in twee stappen wordt geteeld. Eerst worden de planten in de moestuin gekweekt om stevige wortels te vormen. Daarna worden deze wortels in het donker opgekweekt zodat de bekende witte kropjes ontstaan.

De smaak van witlof is licht bitter en fris. De groente kan rauw worden gegeten in salades, maar wordt ook vaak gekookt, gestoofd of gegratineerd.

Door zijn unieke teeltmethode is witlof een interessant gewas voor de moestuin.


Een korte geschiedenis van witlof

Witlof is een relatief jonge groente. De plant werd in de 19e eeuw ontdekt in België toen cichoreiwortels in een donkere kelder werden bewaard. Tot verrassing van de kwekers vormden zich bleke, compacte kropjes.

Deze ontdekking leidde tot de ontwikkeling van witlof zoals we die vandaag kennen. Vooral in België en Nederland groeide witlof uit tot een populaire groente.


Wat is witlof?

Witlof behoort tot de cichoreifamilie. In de eerste groeifase vormt de plant lange wortels in de grond. Deze wortels worden later gebruikt om nieuwe kroppen te laten groeien in het donker.

Door het ontbreken van licht blijven de bladeren wit en zacht.


Standplaats

Witlof groeit het best op een zonnige plek.

Belangrijk is:

  • voldoende zonlicht

  • een open standplaats

  • een plek waar de bodem goed kan opwarmen

Een goede groei in de eerste fase zorgt voor sterke wortels.


Bodem

De bodem moet:

  • diep losgemaakt zijn

  • goed doorlatend

  • matig voedzaam

Een losse bodem helpt de wortels recht en lang te groeien. Stenen of harde grond kunnen misvormde wortels veroorzaken.


Wanneer witlof zaaien?

Witlof wordt direct in de volle grond gezaaid.

Mei

Een goed moment om te beginnen met zaaien.

Juni

Dit is het meest gebruikte zaaimoment.

Begin juli

Laatste moment om nog te zaaien.

Later zaaien geeft vaak te kleine wortels.


Witlof zaaien

Zaai witlof:

  • ongeveer 1 tot 2 cm diep

  • in rijen

  • met 30 cm afstand tussen de rijen

Dun de planten later uit zodat er ongeveer 10 tot 15 cm ruimte tussen de planten blijft.

Dit geeft de wortels voldoende ruimte om te groeien.


Verzorging

Witlof vraagt tijdens de groeifase weinig verzorging.

Belangrijk is:

  • regelmatig onkruid verwijderen

  • bij droogte water geven

  • de bodem luchtig houden

De planten groeien de hele zomer door en vormen ondertussen stevige wortels.


Witlofwortels oogsten

Oktober – november

Wanneer het blad begint te vergelen, kunnen de wortels worden geoogst.

Graaf de wortels voorzichtig uit en snijd het blad af tot ongeveer 2 à 3 cm boven de wortel.

De wortels kunnen daarna worden gebruikt om witlof te trekken.


Witlof trekken

Om witlof te laten groeien worden de wortels in het donker geplaatst.

Dit kan bijvoorbeeld:

  • in een emmer met potgrond

  • in een kist met zand

  • in een donkere kelder of schuur

De wortels worden dicht tegen elkaar gezet en licht afgedekt met grond.

Bij een temperatuur van ongeveer 10 tot 15°C groeien na enkele weken de witlofkroppen.


Witlof oogsten

December – februari

Na ongeveer drie tot vijf weken zijn de kroppen groot genoeg om te oogsten.

Snijd de witlof vlak boven de wortel af.

De wortel kan soms nog een tweede, kleinere krop vormen.


Witlof bewaren en gebruiken

Witlof kan enkele dagen tot een week in de koelkast worden bewaard.

De groente wordt vaak gebruikt voor:

  • salades

  • ovengerechten

  • stoofgerechten

  • witlof met ham en kaas

Door de lichte bitterheid krijgt witlof een karakteristieke smaak.


Ziekten en problemen

Witlof kan soms last krijgen van:

Slechte wortelvorming
Dit komt vaak door harde of stenige grond.

Rot tijdens het trekken
Te natte omstandigheden kunnen problemen geven.

Een luchtige bodem en goede ventilatie helpen dit voorkomen.


Witlof in de moestuinplanning

Witlof is een ideale groente voor een planning waarbij ook wintergroenten worden geteeld. De wortels worden in de herfst geoogst en in de winter verder gebruikt.

Zo blijft de moestuin ook in de koude maanden productief.


Samenvatting

Witlof wordt in twee fasen geteeld. Eerst groeien de planten in de moestuin om stevige wortels te vormen. Daarna worden deze wortels in het donker opgekweekt tot de bekende witte kroppen.

Door in mei tot juli te zaaien en de wortels in de herfst te oogsten, kun je in de winter genieten van verse witlof uit eigen tuin.